Pekmez Kaynarken Tencerenin Başından Ayrılınmaz
Pekmez kaynatılırken kıvam geldi mi diye kaşıkla test edilir. Kaşıktan yavaş akıyorsa pekmez hazırdır, hızlı akıyorsa biraz daha bekler. Bu işi ölçüyle değil gözle yaparsın. Başta tahini buzdolabında saklıyorduk; müşteriler katılaştı dedi, haklıydılar. Buzdolabı tahin için doğru yer değil, yağ kristalleşiyor. Şimdi serin dolap diyoruz, buzdolabı demiyoruz. Pekmezi en iyi kaynatan üyemiz tencerenin altını hiç yüksek yakmaz. “Acele eden pekmez yakar, yanan pekmez acı olur” der. Kısık ateşte 6-8 saat bekler. O sabır pekmezin rengine ve aromasına yansır. Gökçeyazı’da bu üç ürün de aynı anlayışla üretilir: acele yok, katkı yok, aracı yok.
Arıdan Susama, Bağdan Sofraya: Doğal Tatlar Hakkında Sık Sorulan Sorular
Tahin, pekmez ve balı birlikte mi, ayrı ayrı mı tüketmeli?
Her üçü ayrı ayrı da güzeldir ama birlikte tüketildiğinde tatları birbirini dengeler. Tahinin hafif bitter ve yoğun tabanı, pekmezin koyu tatlılığıyla klasik kahvaltı ikilisini oluşturur; biri diğerinin ağırlığını keser. Bal ise tahinle de pekmezle de ayrı ayrı eşleşir: çam balı reçineli derinliğiyle tahinin fındıksı tadını öne çıkarır, çiçek balı ise daha hafif bir kahvaltı tabağı sunar. Üçünü aynı anda karıştırmak zorunlu değil; damak tadınıza göre karar verin.
Tahin pekmez nasıl yapılır, oran ne olmalı?
Tahin pekmez için net bir kural yoktur ama en çok tercih edilen oran iki ölçü tahin, bir ölçü pekmezdir. Tahin baskın, pekmez dengeleyicidir. Daha tatlı sevenler oranı eşitleyebilir. Karıştırırken tamamen homojen hale getirmek zorunda değilsiniz; ikisinin tadını ayrı ayrı almak isteyenler az karıştırır. Kaşıkla ekmeğe sürülürken her lokmayla farklı oran yakalanır, bu da güzeldir.
Ballı tahin nasıl tüketilir?
Ballı tahin için tahin ve bal ayrı ayrı ekmek üzerine sürülür ya da ufak bir kapta karıştırılır. Çam balı ile yapıldığında reçineli ve derin bir aroma çıkar, çiçek balı ile hafif ve tatlı bir profil oluşur. Yulaf ezmesine, krepe ya da gözlemeye de katılabilir. Bal ile tahini karıştırırken balı önce kaba koyup üzerine tahin eklemek karıştırmayı kolaylaştırır; tersi sırada tahin dibe çöker.
Pekmez ile bal tatlandırmada birbirinin yerine kullanılır mı?
Kısmen. Pekmez koyu, toprağımsı ve hafif ekşimsi bir tatlılık verir; sütlü tatlılarda, hamur işlerinde ve et marinasyonunda balın yerini rahatlıkla tutar. Bal ise daha aromatik ve çiçeksidir, çam balında reçineli bir derinlik vardır. Yoğurt ya da yulaf üzerine gezdirmede ikisi de iş görür. İki fark hesaba katılmalı: pekmez tarifin rengini belirgin biçimde koyulaştırır ve bala göre biraz daha az tatlı gelir, bu yüzden miktarı azıcık artırmak gerekebilir.
Tahin yağ ayırıyor, bozuldu mu?
Hayır, tam tersi. Yağ ayrışması saf ve katkısız tahinin en belirgin göstergesidir. Sanayi üretimi tahinde yağ tutucular eklenir, bu nedenle ayrışmaz. Gökçeyazı tahini katkısız olduğu için yağı üste çıkar. Kullanmadan önce dibine kadar iyice karıştırın. Buzdolabına koymayın; soğukta yağ kristalleşir ve tahin katı bir kütleye dönüşür. Serin, güneş almayan bir dolap hem kıvamı hem aromasını korur.
Pekmez nasıl üretilir, şeker ekleniyor mu?
Hayır, hiçbir şeker eklenmez. Pekmezin tatlılığı tamamen siyah üzümün kendisinden gelir; üzüm sıkılır, elde edilen şıra kaynatılır ve su uzaklaştıkça tat yoğunlaşarak kıvam oluşur. Kooperatifimizde pekmez kısık ateşte 6-8 saat kaynatılır. Acele edilirse dipte tutar ve tüm parti acılaşır; bu yüzden tencerenin başından ayrılınmaz. Kıvam ölçüyle değil kaşıkla anlaşılır: kaşıktan yavaş akıyorsa pekmez hazırdır. Şıranın asidini almak için yaygın olarak kullanılan pekmez toprağı da bizim üretimimizde kullanılmaz. Piyasadaki bazı ürünlerde glikoz şurubu ya da şekerle koyulaştırma yapılır; içindekiler kısmında tek satır görüyorsanız o ürün saftır.
Hangi ambalajı tercih etmeli?
İçerik ve kalite tüm ambalajlarda birebir aynıdır; fark kullanım kolaylığındadır. Cam kavanoz ağzı geniş olduğu için koyu kıvamlı bal ve pekmezi kaşıkla almak kolaydır, sofraya doğrudan konur ve uzun süreli saklama için en uygun seçenektir. Sıkma şişe ise günlük kullanım için pratiktir; kaşık gerektirmez, ekmeğe ya da yoğurda doğrudan gezdirilir, çantada ve ofiste kolay taşınır. Tahin için hem cam hem pet ambalaj uygundur. Hangisini seçeceğiniz tamamen kullanım alışkanlığınıza bağlıdır.
Bal kristalleşirse ne yapmalı?
Kristalleşme bozulma değildir; katkısız balın en belirgin göstergelerinden biridir. Bal içindeki glikoz zamanla katılaşır, bu tamamen doğal bir süreçtir. Çam balı çiçek balına kıyasla daha geç kristalleşir. Eski kıvamına döndürmek için kavanozu 40 derecenin altındaki ılık suya koyun; birkaç dakikada yumuşar. Mikrodalga ya da kaynar su kullanmayın, yüksek sıcaklık balın aromasını bozar. Balı buzdolabında saklamak da kristalleşmeyi hızlandırır; serin ve karanlık bir dolap en doğru yerdir.
Tahin pekmez ile bal pekmez arasındaki fark nedir?
İkisi de kahvaltının klasik ikilisidir ama tat olarak ayrışırlar. Tahin pekmez daha yoğun ve doyurucu bir ağız hissi bırakır; tahinin hafif bitter tabanı pekmezin tatlılığını dengeler, ikisi birlikte koyu ve tok bir tat verir. Bal pekmez ise daha hafif ve aromatiktir; balın çiçeksi notası pekmezin toprağımsı tadının üzerine biner. Tahin tuzluya yakın bir taban kurar, bal ise tatlılığı öne çıkarır. Tercih damak tadına ve güne nasıl başladığınıza göre değişir.
Bu ürünleri kahvaltı dışında nasıl kullanabilirim?
Tahin: humus, tarator sosu, fırın tatlıları ve smoothielerde kullanılır. Pekmez: tatlı tariflerinde şeker yerine, et marinasyonunda, yoğurtla. Bal: çay ve sıcak içeceklerde (ılık hale geldikten sonra), salata soslarında, fırın tariflerinde. Üçü birlikte: yulaf ezmesi, granola ve enerji toplarında güzel bir kombinasyon oluşturur. Özellikle sabah öğününde bu üçlüyü farklı kombinasyonlarda deneyin; her biri mutfakta kahvaltı dışında da geniş bir kullanım alanı sunar.
Neden Gökçeyazı Kooperatifi bal, pekmez ve tahini?
Piyasadaki birçok üründe şekerle koyulaştırılmış pekmez, ısıl işlem görmüş bal ya da bitkisel yağ katılmış tahin bulabilirsiniz. Gökçeyazı’da her ürünün tek içeriği kendisidir. T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı kayıtlı kooperatifimiz (No: TR-10-K-025889), Türk Patent nezdinde tescilli markamız (No: 2021 09021) ile şeffaf bir üretim sunuyoruz. Sertifikalarımızı incelemek için
Sertifikalar sayfamızı ziyaret edebilirsiniz.