Kuru Dereotunun Isıyla Arası Kötüdür
Baharatların çoğu ısıyla açılır; tencerede bekledikçe kokusunu yemeğe verir. Dereotu bunun tersini yapar. Kokusu suda çözünüp buharla birlikte yukarı çıkar ve kapak her açıldığında bir miktarı mutfağa gider. On dakika kaynayan bir tencerede geriye yeşil kırıntılar kalır, koku kalmaz. Bu yüzden kuru dereotu için tek bir kural vardır ve neredeyse istisnasızdır: ocağı kapattıktan sonra ekleyin.
Tek İstisna: Kapalı Harçlar
Böreğin içi, dolmanın harcı ve balığın karnı kapalı ortamlardır. Orada buhar dışarı kaçmaz, hamurun ya da yaprağın içinde kalır ve koku gitmek yerine harcın tamamına dağılır. Ispanaklı böreğe dereotunu harç yoğrulurken katın, fırından çıkınca değil. Fırında pişen bütün balığın karnına bir tutam serpmek de aynı mantıkla çalışır. Açık tencere ve açık tava ise her zaman son dakika işidir; kapak ne kadar çok açılırsa geriye o kadar az koku kalır.
Kuru Dereotu Hangi Yemeğe Ne Zaman Girer?
Cacık ve yoğurtlu mezelerde ısı hiç yoktur, servisten on dakika önce karıştırın ve buzdolabında bekletin; yoğurt kokuyu kendi içine çeker. Aynı iş peynir tabağında da görülür: dilimlenmiş sepet peynirinin üstüne zeytinyağıyla birlikte serpilen bir tutam kuru dereotu, peynirin tuzunu yumuşatır. Zeytinyağlı enginar, pırasa ve baklada ocağı kapattıktan sonra serpip kapağı kapatın, yemek soğurken koku aşağı iner; servis tabağına gezdirilen bir kaşık erken hasat zeytinyağı anasonlu kokuyu yüzeyde tutar. Çorbada tabağa alırken ekleyin. Izgara ve buğulama balıkta tabaktaki balığın üzerine, limonla birlikte. Patates salatasında patatesler ılıkken ekleyin, sıcakken değil.
Balıkla Neden Bu Kadar İyi Gider?
Dereotunun kokusu anasonu ve limonu andıran bir kayıtta durur. Yağlı balığın ağırdaki tadını kesen şey de tam olarak bu kayıttır; limon nasıl çalışıyorsa dereotu da onun yanında aynı yönde çalışır. Levrek, çipura ve somonda ikisini birlikte kullanmak bu yüzden klasikleşmiştir. Aynı sebeple dereotu ile sarımsak yan yana zor durur; sarımsak alta iner, dereotu üstte kalır ve ikisi birbirini bulamaz.
Kuru Dereotu Turşuda Çalışır mı?
Çalışır ama tazesi gibi değil. Turşuda geleneksel olarak dereotunun çiçekli sapı kullanılır, çünkü salamura aylarca beklerken sap kokusunu yavaş yavaş suya bırakır. Ufalanmış kuru yaprak ise kokusunu ilk haftada verir ve sonra salamurada asılı kalır. Kavanozun dibinde tortu istemiyorsanız yaprağı küçük bir tülbende bağlayıp salamuraya öyle atın, iki hafta sonra çıkarın. Salamuranın bulanması tadı bozmaz ama kavanozun görüntüsünü değiştirir.
Hasat Neden Çiçeklenmeden Önce?
Dereotu çiçeğe durduğunda bitkinin enerjisi tohuma yönelir; yapraklar incelir, seyrelir ve kokuları düşer. Bu yüzden yaprak için yapılan hasat, çiçek sapları henüz yükselmeden tamamlanmak zorundadır ve pencere birkaç haftayı geçmez. Gökçeyazı bahçelerinde bu bitkiyi kimse özellikle ekmez; bir kez tutundu mu her yıl kendiliğinden çıkar ve bahçenin nemli köşelerine yayılır. Toplanan demetler güneşe serilmez, gölgede yavaşça kurutulur.
30 Gram Ne Kadar Eder?
Ufalanmış kuru dereotu hafiftir; bir çay kaşığı yaklaşık 0,5 gram gelir. Ama kuru dereotu ölçülü kullanılan bir baharat değildir: cacığa bir yemek kaşığı, börek harcına iki üç yemek kaşığı rahat gider. Buna göre 30 gramlık paket, haftada bir kullanan bir mutfakta bir sezon; balık ve börek düzenli yapılan bir mutfakta iki ay kadar gider. Sık kullanıyorsanız 50 gramlık pet kutu daha uygun olur; orada vidalı kapak var ama pet ışığı geçirdiği için kutuyu kapalı dolapta tutmak gerekir.
Taze Yerine Kaç Kaşık Kuru Dereotu?
Tarifler genellikle taze dereotu üzerinden yazılır ve çevirisi çoğu bitkiden farklıdır. Yaygın kural kuru otu tazenin üçte biri kadar kullanmaktır; dereotunda bu oran daha da düşüktür, çünkü kurutma sırasında kaybettiği su miktarı yüksektir. Tarifte bir demet, yani kabaca dört yemek kaşığı doğranmış taze dereotu yazıyorsa bir yemek kaşığı kuru dereotu yeterli olur. Emin değilseniz az koyup tadın oturmasını bekleyin; beş dakika sonra ekleme yapabilirsiniz, çıkarma şansınız yoktur.
Kuru Dereotu Nasıl Saklanır?
Bu ürün kraft ambalajdadır ve bunun tek bir sebebi var: kraft kâğıt ışığı hiç geçirmez. Dereotunun yeşilini en hızlı alan şey ışıktır, ısı onu izler. Açılmamış paket serin ve kuru bir yerde 18 aya kadar bekler. Açtıktan sonra ağzını iki kez katlayıp mandalla sabitleyin ve ocak başından uzak tutun; buhar, kâğıdın koruyamadığı tek şeydir. Rengin haki tonuna dönmesi ilk işarettir. Bir tutamı parmaklarınız arasında ezip koklayın; koku hemen çıkmıyorsa paket artık tabağa renk verir, tat vermez.
Kooperatifin belgeleri sertifikalar sayfasında yer alır. Aromatik bitki üretimine ilişkin mevzuat için T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı kaynaklarına bakabilirsiniz.
Kooperatifin Notu: Açık tencerede pişirmeyin. Zeytinyağlı yemeklerde ocağı kapattıktan sonra serpip kapağı kapatın, yemek soğurken koku aşağı iner. Çorbada tabağa alırken ekleyin. Cacık ve yoğurtlu mezelerde servisten on dakika önce karıştırıp buzdolabında bekletin. Tek istisna kapalı harçlardır: börek içi, dolma harcı ve fırında bütün balığın karnı. Orada buhar dışarı kaçmadığı için baştan konur. Taze karşılığı: bir demet taze dereotu, kabaca bir yemek kaşığı kuru dereotuna denktir.


Yorumlar
Henüz değerlendirme yapılmadı.