Yerli Kuru Börülce ve Siyah Göz
Börülceyi diğer baklagillerden ayırmanın en kolay yolu tanenin karnına bakmaktır. Krem rengi tanenin ortasında, göbek noktasının çevresinde siyah bir halka durur. Ege'de karnıkara adı buradan gelir; dünya mutfaklarında da aynı tane siyah gözlü fasulye olarak bilinir. Yerli kuru börülce kuru fasulyeden daha ince kabuklu ve daha küçük tanelidir, bu yüzden daha çabuk pişer ve toprak kokusunu andıran hafif bir tat bırakır.
Islatmak Gerekir mi?
Kuru fasulye ve nohudun aksine börülce ıslatılmadan da pişer. Yine de iki üç saat ılık suda bekletmek pişme süresini kısaltır ve tanelerin daha eşit pişmesini sağlar. Akşamdan suya koymak da mümkündür; bu durumda haşlama süresi yarıya iner. Islatma suyunu dökün, taneleri yıkayın ve temiz suyla pişirin.
Kaç Dakika Haşlanır?
Islatılmış yerli kuru börülce kaynar suda 25 ile 30 dakika, ıslatılmamış olan 40 ile 45 dakika haşlanır. İlk kaynamada yüzeye çıkan köpüğü kepçeyle alın. Salata için tane bütün kalmalıdır; bu yüzden haşlarken sık karıştırmayın ve tencereyi fokur fokur kaynatmak yerine hafif bir kaynamada tutun. Pişip pişmediğini anlamak için bir taneyi dişleyin: içi yumuşak, kabuk sağlam olmalı. Tuzu son on dakikada ekleyin. Haşlanan börülceyi süzüp geniş bir tepsiye yaymak, kendi ısısıyla pişmeye devam etmesini önler.
Zeytinyağlı Börülce Salatası
Börülce salatası ılıkken hazırlanır, çünkü sıcak tane sosu içine çeker. Haşlanmış börülceyi ince doğranmış kırmızı soğan, bol maydanoz, bir tutam saf kuru dereotu, limon suyu ve tuzla karıştırın. Üzerine cömertçe erken hasat zeytinyağı gezdirin. Salata yarım saat dinlendiğinde tadı oturur; ertesi gün daha da iyi olur. İsteyen közlenmiş kırmızı biber, rendelenmiş havuç ya da birkaç dilim haşlanmış yumurta ekleyebilir.
Taze Börülceden Farkı
Yazın pazarda gördüğünüz yeşil, ince ve uzun baklalar taze börülcedir; zeytinyağlısı bakla bütün olarak pişirilir. Yerli kuru börülce ise aynı bitkinin bakla içinde olgunlaşıp kurumuş tanesidir. Taze börülce yaz yemeğidir ve birkaç gün içinde tüketilmelidir; kuru tane ise yıl boyu kilerde bekler ve salatadan etli yemeğe kadar farklı bir mutfak açar. Tat da farklıdır: tazesi otsu ve hafif, kurusu daha yoğun ve toprak kokuludur.
Etli Börülce
Etli börülcede kuzu ya da dana kuşbaşı kullanılabilir. Et tencerede suyunu salıp o suyu yeniden çekene kadar pişirilir, üzerine iri doğranmış soğan ve bir kaşık salça eklenir. Yerli kuru börülce bu yemeğe tam haşlanmış olarak değil, yarı pişmiş hâlde girmelidir; böylece etin suyunu içine alırken dağılmaz. Sıcak su tanelerin iki parmak üzerine çıkacak kadar eklenir ve tencere kısık ateşte yarım saat kadar kendi hâline bırakılır. Baharat olarak karabiber ve biraz pul biber yeterlidir; börülcenin kendi tadı baskın kalmalıdır. Yanına pilav ve turşu yakışır.
Çorbada ve Mezede
Haşlanmış börülce sebze çorbasına ya da mercimek çorbasına eklenebilir. Bir kısmını çatalla ezmek çorbaya kıvam verir. Mezede ise haşlanmış börülce tahin, limon ve sarımsakla ezilerek humusa benzer bir tabağa dönüşür; nohuttan daha hafif ve daha açık renkli olur.
Yerli Kuru Börülce Nerede Yetişir?
Börülce sıcak yazları seven bir bitkidir. Gökçeyazı'da tarlalara ilkbahar sonunda ekilir ve yaz boyunca büyür. Baklalar bitki üzerinde sararıp kurumaya başladığında toplanır, güneşte serilerek kurutmaya bırakılır. Kuruyan baklalar harmanlanır, taneler kooperatif işletmesinde elenir; kırık, lekeli ve boş taneler ayrılır. Pakete yalnızca börülce girer.
500 Gram Ne Kadar Eder?
Kuru börülce haşlandığında ağırlığının iki katından biraz fazlasına çıkar. 500 gramlık paket yaklaşık bir kilo haşlanmış börülce verir; bu, altı kişilik bir salata tabağıyla dört kişilik bir tencere etli börülceye yetecek miktardır.
Yerli Kuru Börülce Nasıl Saklanır?
Börülce için ışık görmeyen serin bir dolap yeterlidir. Paket açıldığında taneleri kapağı iyi oturan bir kutuya alın. Yerli kuru börülce hasattan uzaklaştıkça daha geç pişer; bir yıl içinde kullanmak iyi sonuç verir. Haşlanmış börülce buzdolabında üç gün bekleyebilir; salata yapılacaksa sosu servis günü eklemek taneleri daha diri tutar.
Kooperatifin belgelerine sertifikalar sayfasından ulaşabilirsiniz. Baklagil üretimiyle ilgili resmî bilgiler T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı sitesinde yer alır.
Kooperatifin Notu: Islatmak zorunlu değildir; iki üç saat ılık suda bekletmek haşlama süresini kısaltır. Salata için hafif kaynamada haşlayın ve sık karıştırmayın, tane bütün kalsın. Tuzu son on dakikada ekleyin. Sosu börülce ılıkken ekleyin; sıcak tane zeytinyağını ve limonu içine çeker.



Yorumlar
Henüz değerlendirme yapılmadı.